📌 വിഷയം: ഔന്നത്യഭാവം; പ്രശ്നവും പരിഹാരവും
1️⃣ എന്താണ് ഉജ്ബ്? അതിന്റെ അപകടങ്ങൾ
നിർവചനം:
ഉജ്ബ്' എന്നാൽ സ്വന്തം കർമ്മങ്ങളിലോ കഴിവുകളിലോ അനുഗ്രഹങ്ങളിലോ മതിപ്പ് തോന്നുകയും, അതിന്റെ ഉറവിടം അല്ലാഹുവാണെന്ന് മറന്ന് തന്നിലേക്ക് തന്നെ ചേർത്ത് അഭിമാനിക്കുകയും ചെയ്യലാണ്. ഇത് അഹങ്കാരത്തിലേക്ക് (الكبر) നയിക്കുന്ന പ്രാരംഭഘട്ടമാണ്.
അപകടങ്ങൾ:
- നന്ദികേടിലേക്കും നിഷേധത്തിലേക്കും നയിക്കുന്നു. അല്ലാഹു പറയുന്നു:
> ...قَالَ إِنَّمَا أُوتِيتُهُ عَلَىٰ عِلْمٍ ۚ بَلْ هِيَ فِتْنَةٌ وَلَٰكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لَا يَعْلَمُونَ
"... അവൻ (മനുഷ്യൻ) പറയും: 'എന്റെ അറിവിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ മാത്രമാണ് എനിക്കിത് നൽകപ്പെട്ടത്'. എന്നാൽ അതൊരു പരീക്ഷണമാകുന്നു. പക്ഷെ അവരിൽ അധികപേരും അറിയുന്നില്ല." (സൂറത്ത് അസ്സുമർ: 49)
- അല്ലാഹുവിന്റെ സഹായം നഷ്ടപ്പെടുത്തുന്നു. ഹുനൈൻ യുദ്ധത്തെക്കുറിച്ച് അല്ലാഹു പറയുന്നു:
> ...إِذْ أَعْجَبَتْكُمْ كَثْرَتُكُمْ فَلَمْ تُغْنِ عَنكُمْ شَيْئًا...
" ...നിങ്ങളുടെ എണ്ണപ്പെരുപ്പം നിങ്ങളെ ആത്മസംതൃപ്തി കൊള്ളിക്കുകയും, എന്നാൽ അത് നിങ്ങൾക്ക് യാതൊരു പ്രയോജനവും ചെയ്യാതിരിക്കുകയും ചെയ്ത സന്ദർഭം..." (സൂറത്തുത്തൗബ: 25)
ഇഹത്തിലും പരത്തിലും നാശത്തിന് കാരണമാകുന്നു:
* ഖാറൂൻ: അവൻ പറഞ്ഞു: قَالَ إِنَّمَا أُوتِيتُهُ عَلَىٰ عِلْمٍ عِندِي ("എന്റെ കൈവശമുള്ള വിദ്യകൊണ്ട് മാത്രമാണ് എനിക്കിത് ലഭിച്ചത്").
> അല്ലാഹു അവനെയും അവന്റെ ഭവനത്തെയും ഭൂമിയിൽ ആഴ്ത്തിക്കളഞ്ഞു. (സൂറത്തുൽ ഖസസ്: 78-81)
* അഹങ്കാരിയായ മനുഷ്യൻ: വസ്ത്രം വലിച്ചിഴച്ച് അഹങ്കാരത്തോടെ നടന്ന ഒരു മനുഷ്യനെ അല്ലാഹു ഭൂമിയിൽ ആഴ്ത്തിയെന്നും, അവൻ അന്ത്യനാൾ വരെ താഴ്ന്നുപോയിക്കൊണ്ടിരിക്കുമെന്നും നബി ﷺ പഠിപ്പിച്ചു. (സ്വഹീഹ് അൽ-ബുഖാരി)
2️⃣ പരിഹാരം: ഉജ്ബിൽ നിന്നുള്ള മോചനം
- മനുഷ്യന്റെ നിസ്സാരത ഓർക്കുക: നമ്മുടെ സൃഷ്ടിപ്പിന്റെയും മരണത്തിന്റെയും യാഥാർത്ഥ്യം ഓർക്കുന്നത് നമ്മെ വിനയാന്വിതരാക്കും.
* സ്വന്തം കുറവുകൾ അംഗീകരിക്കുക: ആരും പൂർണ്ണരല്ലെന്ന ബോധ്യം അമിതമായ ആത്മപ്രശംസയിൽ നിന്ന് നമ്മെ തടയും.
* അനുഗ്രഹങ്ങൾ അല്ലാഹുവിൽ നിന്നാണെന്ന് തിരിച്ചറിയുക: അല്ലാഹു പറയുന്നു:
> وَمَا بِكُم مِّن نِّعْمَةٍ فَمِنَ اللَّهِ
"നിങ്ങളിലുള്ള ഏതൊരു അനുഗ്രഹവും അല്ലാഹുവിങ്കൽ നിന്നുള്ളതാകുന്നു." (സൂറത്തുന്നഹ്ൽ: 53)
- പ്രാർത്ഥനയിലൂടെ അല്ലാഹുവിൽ ഭരമേൽപ്പിക്കുക:
നബി ﷺ പതിവായി പ്രാർത്ഥിച്ചിരുന്നു:
> ...أَصْلِحْ لِي شَأْنِي كُلَّهُ، وَلَا تَكِلْنِي إِلَى نَفْسِي طَرْفَةَ عَيْنٍ
"...എന്റെ എല്ലാ കാര്യങ്ങളും നീ നന്നാക്കിത്തരേണമേ. ഒരു കണ്ണിമവെട്ടുന്ന സമയം പോലും എന്റെ കാര്യങ്ങൾ എന്നിലേക്ക് ഏൽപ്പിക്കരുതേ." (സുനൻ അബീദാവൂദ് - ഹസൻ)
- 'മാശാ അല്ലാഹ്' പതിവാക്കുക: സ്വന്തം നേട്ടങ്ങളിലോ മറ്റുള്ളവരുടെ നേട്ടങ്ങളിലോ അത്ഭുതം തോന്നുമ്പോൾ പറയുക:
> مَا شَاءَ اللَّهُ لَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ
"ഇത് അല്ലാഹു ഉദ്ദേശിച്ചതാണ്, അല്ലാഹുവിനെക്കൊണ്ടല്ലാതെ യാതൊരു ശക്തിയുമില്ല." ഇത് അനുഗ്രഹത്തെ അതിന്റെ യഥാർത്ഥ ഉടമയായ അല്ലാഹുവിലേക്ക് മടക്കുന്നു.
- വിനയം (التواضع) ശീലിക്കുക: നടത്തത്തിലും സംസാരത്തിലും പ്രവർത്തനങ്ങളിലും എളിമയും വിനയവും പാലിക്കുക.
'ഉജ്ബ്' കർമ്മങ്ങളെ നിഷ്ഫലമാക്കുന്ന മാരകമായ ഒരു ഹൃദരോഗമാണ്. അതിൽ നിന്ന് രക്ഷനേടാൻ നിരന്തരമായ ആത്മപരിശോധനയും പ്രാർത്ഥനയും അനിവാര്യമാണ്. അല്ലാഹു നമ്മെ അഹങ്കാരത്തിൽ നിന്നും അതിന്റെ എല്ലാ രൂപങ്ങളിൽ നിന്നും കാത്തുരക്ഷിക്കട്ടെ. ആമീൻ.